قزاقستان در سال ۲۰۲۴ با تولید ۲۲۴.۲ میلیون تن سوختهای معدنی، رتبه سیزدهم جهان را به دست آورد. این رتبهبندی انواع سوختهای معدنی از جمله زغالسنگ حرارتی، زغالسنگ ککشو، زغالسنگ قهوهای، نفت، شیل نفتی، گاز طبیعی و اورانیوم را دربرمیگیرد.
این جایگاه، نقش بخش معدن و انرژی را در اقتصاد قزاقستان و بازار جهانی منابع انرژی نشان میدهد.
تولید سوختهای معدنی قزاقستان در رتبه سیزدهم جهان
چین با تولید ۴.۸۱ میلیارد تن در صدر فهرست تولیدکنندگان سوختهای معدنی قرار گرفت و بهتنهایی ۲۸.۶ درصد تولید جهانی را در اختیار داشت.
آمریکا با ۲.۲۸ میلیارد تن و سهم ۱۳.۵ درصدی رتبه دوم را به دست آورد و روسیه با ۱.۴۶ میلیارد تن در جایگاه سوم قرار گرفت.
هند با ۱.۱۴ میلیارد تن و اندونزی با ۹۲۱.۴ میلیون تن نیز رتبههای چهارم و پنجم را به خود اختصاص دادند.
این پنج کشور در مجموع ۶۳.۱ درصد تولید جهانی سوختهای معدنی را در سال ۲۰۲۴ انجام دادند.
جایگاه قزاقستان در تولید جهانی سوختهای معدنی
قزاقستان با تولید ۲۲۴.۲ میلیون تن، سهمی حدود ۱.۳ درصد از تولید جهانی سوختهای معدنی داشت.
عراق با ۲۲۵.۲ میلیون تن در رتبه دوازدهم قرار گرفت و تنها یک میلیون تن بیشتر از قزاقستان تولید کرد. قطر نیز با تولید ۲۱۱.۸ میلیون تن، رتبه چهاردهم را به دست آورد.
بنابراین، قزاقستان در این رتبهبندی میان عراق و قطر قرار گرفته است.
تفاوت ترکیب سوختهای معدنی در کشورهای بزرگ
ترکیب تولید سوختهای معدنی در کشورهای مختلف تفاوت زیادی دارد.
چین بخش عمده تولید خود را از زغالسنگ حرارتی و ککشو به دست میآورد. در مقابل، نفت و گاز طبیعی سهم بیشتری در تولید آمریکا و روسیه دارند.
هند و اندونزی نیز وابستگی بالایی به زغالسنگ دارند. هند در سال ۲۰۲۴ حدود ۹۷۳.۹ میلیون تن زغالسنگ حرارتی تولید کرد. تولید زغالسنگ حرارتی اندونزی نیز به ۸۲۹.۶ میلیون تن رسید.
آسیا-اقیانوسیه؛ بزرگترین تولیدکننده سوختهای معدنی
منطقه آسیا-اقیانوسیه در سال ۲۰۲۴ بزرگترین تولیدکننده سوختهای معدنی جهان بود.
این منطقه با تولید ۸.۳۶ میلیارد تن، حدود ۴۹.۷ درصد تولید جهانی را در اختیار داشت.
آمریکای شمالی با ۲.۹۱ میلیارد تن و سهم ۱۷.۳ درصدی در رتبه دوم قرار گرفت. خاورمیانه ۱۲.۹ درصد و اروپا ۱۲.۵ درصد از تولید جهانی را به خود اختصاص دادند.
گزارش World Mining Data چه چیزی را بررسی میکند؟
این آمار از گزارش سالانه World Mining Data به دست آمده است. این گزارش تولید مواد معدنی در ۱۶۸ کشور را بررسی میکند.
دادههای این گزارش از پرسشنامههای کمیتههای ملی کنگره جهانی معدن، سازمانهای مرتبط و آمار رسمی معادن جمعآوری میشوند. منابعی مانند سازمان زمینشناسی بریتانیا و سازمان زمینشناسی آمریکا نیز در گردآوری دادهها نقش دارند.
این رتبهبندی با فهرستهای تخصصی مانند تولید نفت خام تفاوت دارد؛ زیرا چندین نوع سوخت معدنی را همزمان بررسی میکند و حجم تولید آنها را بر اساس وزن مقایسه میکند.
چرا رتبهبندی سوختهای معدنی با تولید نفت متفاوت است؟
برای نمونه، عربستان سعودی با وجود قرار گرفتن در میان بزرگترین تولیدکنندگان نفت خام جهان، در این فهرست با تولید ۵۹۴.۲ میلیون تن رتبه هفتم را دارد.
دلیل این تفاوت به ماهیت منابع انرژی بازمیگردد. نفت و گاز نسبت به زغالسنگ چگالی انرژی بیشتری دارند و برای تولید مقدار مشابهی انرژی، به حجم فیزیکی کمتری نیاز دارند.
بنابراین، رتبه قزاقستان در این فهرست را باید در چارچوب روششناسی World Mining Data و مجموع تولید انواع سوختهای معدنی بررسی کرد.
افزایش تولید و صادرات منابع انرژی و معدنی همچنان یکی از عوامل مهم در اقتصاد قزاقستان به شمار میرود.
